Saturday, 16 April 2011

Sleepless Night

          (He lemchan thawnthu tawite hi i chhiar zawh meuh chuan Thosite laka a i ngaihdan a dang ve mahna)



                           A CHANGTUTE:

MIMY:                              NULA MUHIL THEILO
LUCY:                              THOSI NU
CECILIA:                          THOSI NULA
LAL SIPAIA:                     THOSI PA
DEDE:                              DUMDE TLANGVAL


(Chan khatna lan khatna tih vel hi Thosi hoin an hriat ve loh avangin an chang chho mawp mawp mai dawn a ni)

         THOSILEN PAWNAH DEDE-A LEH CICILIA AN CK A:

CECILIA:   I mawng kha a nalh e mai, khatiang kha neih ve ka chak lutuk


DEDE:        Chutiangin i nei ve ngawt thei hleinem, nangni chu Thosi in ni si a, min neih a, keimahni ang i nih ve                   chauhin i nei thei ang.

CECILIA:  Awi, englai pawhin neih che a nangmah ang nih ve ka duh tihte chu i hria a lawm; Mahse anu leh apa hi a buaithlak ber chu a niaaa.

DEDE:   Nia, ka hria a lawm, i nu leh pa hi chhuanlamah i hmang reng a, min duh tak tak la chuan i nute hmuh phaklohah ka hruai daih mai dawn che a lawm

CECILIA:   De, i bula awm ka chakzia chu e.. mahse ( chutih lai tak chuan Lal Sipaia leh Lucy an lo lang a)

LUCY:      (vin tawk in) Lal cici, vawi engzat nge kha paihte tlangval mawng eng zawk zawk kha kawp tawh suh ka tih, zahpuiawm lutuk mai.

LAL SIPAI-A:   A... Mami nu, insum teh

LUCY:     Nang kha lo tawng suh, diam duam mai. Hetiang mawng de zik zek, tangkaina neilo kawp atan ka fanu ka phal hleinem.

CECILIA:   Nu, Dede hi ka hmangaih a, chuti mai chuan ka then theilo ang.

LUCY:      Hmmmmm hm! Ka hmangaih, eke bal e, hmangaihna awmzia pawh i hre nek lo ang e.( Thosilen melh rulh pahin) Eheu, kan chaw tur chu a lo inhung phui leh ta khup mai. Engtin nge kan tih tak ang.

LAL SIPAI-A:    Mami nu, zanin chu chawl hahdam ve la a tha zawk lo maw, nizanah pawh i thih phah thelh kha.

LUCY:     Chhawkung, ka chawlhin ka naupai hi ka chhiat leh anga sin. Thisen lum ka dawt loh chuan nau ka pai puitling theilo tih kha i theihnghilh elo? Dawntawi leh lutuk, nizanah pawh nangmah vang a nih kha ka thih phah thelh ni. Tlaw ze zu lutuk mai.

LAL SIPAI-A:  A inhung phui tlat sia, kan lut thei lo ang.

LUCY:   A pawp lai a awm hrim hrim ang, zawng nghal rawh u.(a hawi kual ruai a)

CECILIA:   Nu, khu lai a ke hmawr dinglam sir kilah khuan luh len theihna khawp kua a awm a sin.

LUCY:     (Rinhlelh hmel deuh a a fanu melh pahin) engtin nge chutiang te i lo hriat ve kir ker a?

CECILIA:   Hei boiha 'oh' Dede-a mawng eng hmang hian nichinah kan hmu a lawm. (a nui deuh hman hman a) a tangkailo kha i ti ngawt a, a tangkai reuh lutuk a sin

LUCY:  NGawi chipcham rawh. min rawn zui nghal rawh u (Dede-a lam hawi pahin) Nang khan kawng lo en rawh, i chetsual vaih chuan ka nawp nek a ng che.(Cecilia te pafa lam a hawi ) Nangni pafa khan lo chhaihbuai char char ang che u. A beng bulah lo vii char char u la, a thisen ka lo dawt ang. Ka naupai a hram tawh deuh a, a ke zungtang emaw, kut zungtang emaw  kher seh ka mamawh a nia.

MIMY:   (Amahin a phun nuah nuah a, in leh sek pahin a inhiat soh soh a) Ka va han ning tak emmm, thosilen zar pawhin min luhkhung tho. Awi ka niiiing, thi rawh u!(a inbeng thuai thuai a)

CECILIA:  (Ring takin) Ka nu, Dede lo kal teh u, ka pa a inhliam a nia.

LUCY:     (Mimy ke hmawr lam atangin) a tlaw zek zuk vang a nih chu, thlawk kawi thiam ve thlawt hek lo. K aduhkhawp ka hip hma chuan ka lo kal dawn lo.

MIMY:     A va han ninawm tak emm, an vii chuah chuah lehnghal a.

DEDE:  Chu, a hram a nia, lo kal rawh kal sawn ang(cecilia nen chuan Lal sipaia inhliam chu zo leh zo loin hmun him lam an panpui a)

MIMY:   (A lukham hnuaia torch light cell 3 phawrh pahin) ka kezungtangah te a seh vel le, na lutuk. I va han chaklo dawn rua....(torch light-in a chhun a, a beng ri thuai a)

LUCY:    (CHau aw takin a rawn au a) Mami paaaa, ka.. ka.. tlin daw.. dawnn ta ta loooo(a chatthla riai riai a)

LAL SIPAI-A:  Mami nu(thei leh thei loin a thlawk thla a) nilo, nilo, mami nuuuu, ka lo kallll

CECILIA:   Ka pa, kal suuuh a hlauhawm lutukk

DEDE:    Nia ka pa 'oh' ka pu.

MIMY:    An la vii ka ti, mai mai chuan (torch light-in a enkual pawp pawp a, thosilen nen a benchilh thuai a)

CECILIA:    Awi, ka duh theilo, ka pa kha...(a pa lam pan a tum a, Dede-a'n a lo dang a)

DEDE:       Ngawi rawh, kal suh hetah hian kan bihruk hrih a ngai.

CECILIA:   Ka duh thei lo, ka nu leh pa ka chan ta. Aw.. a va na tak em!

DEDE:     Ngawi rih teh, chu a hram leh a nia.

MIMY:     Chawh hlawm tak rawh u, tangkaina neilo thosi.( Dede-a mawng phe a rawn hmu a) Awiii dumde ka rap lutukkk ( a vaiper lawp a).

               Dede leh Cecilia chuan thosilen an deng dun dawt a, luhai chum chumin an lo harhchhuak a.

CECILIA:    De, khaw'nge i awm, boih a va thim vee, a thim lutuk ka hlau a nia, deee

DEDE:        Boihi, heta hi ka awm, ka mawng ka ti eng thei tawh miahlo maw le.

                  Thimthamah chuan an thudun ran a.

CECILIA;  Zankhatah ka nu leh pa ka chan a, a va rapthlak ngai em... Siamtu remruat dan hi. Aw.... eng anchhia nge maw kan tawrh bik le. Hringfate pawisawi reng rengin damchhungni min chhiartir a,  kan duhthlanna a ni bik si lo. Thisente han dawtlo i la kan thi mang mai dawn bawk si. Kan va vanduai chuang bik tak em.. Aw.. keimah takte hi engtin nge ka awm tak ang, belh tur chi leh kuang tumah ka nei ta lo.

DEDE:    Boihi, lungngai lutuk lo teh, kei pawh hei ka chite zinga awm thei chu ka ni ta lo, ka nihna ka mawina leh nalh ka lo intih vena ber chu ka chan ta a, ka mawng pawh ka tiphe thei ta lo.  I tan pawh ka sitawm viau tawh ang.

CECILIA:     Bawih, chutiangin sawi suh. I mawng a eng thei emaw, thei lo emaw ka tan chuan i hlu lutuk. Min neih duh phawt chuan min nei la, nangmahni chi ah ka inlet ang a, mihring thisen dawt ngailoin kumkhuain kan awm thei tawh ang chu.

DEDE:     (a hnuk a ulh deuh a) Hmm, nia, ih boih, ka va lawm em. Zanin hi zan rapthlak ber leh zan duhawm ber ni bawk si a nih hi. Keini'n vanduainaa kan ruat hi a hmangaihna lantirtu a ni chawk reng a ni. E, hei khua a lo var ta reng mai, ti rawh zawitein i chhuak ang.

Cecilia chu Dede lamah a thle phei ha a, a tlangval zawk pawh in a tihtur a lo hai bik lo.....
Chumi hnu chuan inkuah rialin thosilen pawpah chuan  an chhuak dun ta ral ral a.
                                              A TAWP TA

(he thil ziah nachang ka hriat theih na'na ngaihtuahna min siamtu, nizan ka mut laia min zartu thosi zawng zawngte chungah khan lawmthu mai lo chu sawi tur ka hre ta lo.hahahahha)


KA VAI THIANPA

Vaipa fel tak mai ka hmu
Samosa thar sa var min hlui
Vai dang thahnem tak an lo kal ve
Singara thing a lo pe

Thian ka nei, vai thian ka nei
Fian ka nei fiante min pe-sobji ei na'n
Anlo hawi a, an lo sawi
Ka lo ngawi a, ka lo dawh
 Ka ram a ni lo, an ram a ni

An lo dawt a, thingpui sen hang
Zawnglai tan thingpui sen hang
Ka in lo ang tiin ka hnar
 Vai thiana'n a paw thlum min thlit

Thian ka nei vai thian ka nei
Fian ka nei fiante min pe
Sobji ei na'n
Ka vai thianpa
Aw.... ka vai thianpa kha

(ho mai mai a nia, kawngsir vai thingpui in paha ka ngaihtuah)

MIZO NULA RAMTEI

            Ka thisen zawmpui a ni lo a; amaherawhchu Kolkata a lo thlen thlak atang chuan unau pianghmun ang hlauh kan ni. Ka pu hi a nute inneihin lawichal a ni awm e. Chutiang a nih avang chuan midang ang bawkin ramdanga chhungkhat dang awm ta lo chu unau angin kan inen a, ani pawhin 'u mam' min ti mai a, ka theih ang angin ka pui a, atan chuan 'U' ang tak tak ka ni mai a, ani pawh ka nau a ni.
            Mizo nula pangngai, ngo lem lo, hmaitlang tha ve fu hi a ni a. Mizoram chhim lam atangin Aizawlah lehkha a rawn zir a, chutih lai pawh chuan kan la inhre lo. Kum a lo vei a, BA kum hnihna a zir kumin Kolkata-ah  hnathawk turin  alo chhuk a, a lo chhuk hma kar khatah anu in min rawn hrilh a, chu chu kan inhriat hmasak berna  a ni ta. A lo chhuk a, kan tih fo angin he laia kan in luah ve ah mikhual dang kan nei leh ta a ni mai a, thil danglam vak a awm kan hrelo.
            A tul tulah ka theih ang angin ka pui a, thlakhat a awm tlin hma deuhin Call Centre-ah hna a hmu a, flat an pek tel avangin min chhuahsan ta a, mahse ka nau chhar thar nen chuan kan la inhnaih dawn chauh a, lungngaihnain mihringte min hnukkhawm thin ang hian kan inpawh lehzual na'n lungngaihna kher hi a ngai ang tih erawh kan hriain kan ngaihtuah pha ngai lo.
          Thla engemaw zat a liam a, fur tui tam vanglai takin tlaikhat chu Ramtei chuan min rawn call a, phone ka lak hnu chuan a reh vang vang a, ruahsur vanga signal chianglo turah ka ngai a, dah mai ka tum lai takin, 'u mam,' a ti a, a insut ri nghal hlawp hlawp a. Eng nge thil awmzia, harsatna i tawk em ni?' ka tih pawh chuan min chhang lo. Tunah inah em ni i awm, ka lo phei ang aw, ka tih chuan fiahlo ruaiin, 'hmm' a ti thei hram a ni.
         Rei rial loin ka thleng phei thuai a, inchhung ka luh chuan khum tlangah hnawk nuaihin a lo thu a. Hun engemaw chen thu mumal sawi theilo a kan awm hnuah a thil tawn chu min hrilh ta-
        U mam, a hrehawm ka ti lutuk. Tluangtea'n a hriat hunah engtin nge min ngaih ang. Hetilaiah hian a phal lo chung chhungkaw mamawh nia ka hriat avanga lo chhuk ka ni si a, tiin a insut leh hlawp hlawp a. Awm ngaihna leh han  tihtur ber pawh ka hre bik lo. Tluangtea a sawi thin chu ka hria, a bialpa a hmangaih ve tak niin ka hria a, ka lo ngaihtuahpui vak ngailo a ni.
       A rawn tawng chhuak leh a, kan TL(team leader?) Sabhir-a kha, khapa kha vawiinah ka nawmsam loh vanga ka kal theihloh tur thu ka hrilh a, ani chuan pawi a tih thu te, a hman chuan min rawn tlawh tur thute min hrilh ve bawk a. A hma atangin ani hian min ngaihsakin ka lakah a fel em em a. Ni e, diktak chuan min ngaihsak mah mah zawk a ni. Hmeichhe tan chuan ngaihsaktu chu an hlu a, nel pawh an awl;Mahse nulat tlangvalna lam rilru puin ka nel ngai lo.
       Chawhnu lamah khan min kan turin  alo kal ta ngei a, eitur leh intur te min rawn ken a. Ka ril a tam loh avangin engmah ka ei peihlo a, a cold drinks rawn ken erawh chu ka in a. Chutia no chanve emaw vel ka in hnu chuan ka awmdan a diklo. Ka vir muai muai a,  ka'n hawichhuah chuan ka bula thu chu tunhmaa sabhir-a kha a ni tawhlo. U mam, a tenawm lutuk.  Chuta chin chu engmah ka hre zui tawh lo, ka han harhchhuah leh chuan...... a rapthlak lutuk khumah hian ruak vekin ka lo mu a, ka taksa peng hrang hrang hi a na ngut ngut bawk a, U mam, engtin nge ka tih tak ang?
      Chu chu ka nau Ramtei chunga thil thleng chu a ni. Sabhir-a lah chu a hna atangin a bang a an khuaah a haw an tia, tumah a adress mumal sawi thei an lo awm bawk si lo. A lungchhiatthlak takzet a ni. A hnua thil lo thleng hi a lungchhiatthlak lehzual.
       Msg ho deuh deuh ka lo thawn kual mai mai laiin ka msg tone a rawn ri leh a, nui deuh vur vur chungin ka han hawng a, a nuihzatthlak ta lo khawp mai!
      Rang lutukin Ramtei te inluah ka thleng phei a, a thiannuin tap chungin min lo hmuak a, khawtual mi vai chhe deuh deuh leh police lam an vir nuaih nuaih tih  chiah ka hria. Ramtei chu a awm ve ta lo!!
       Thla engemawzat a ral hnuah a lehkha lo dah chu ka chhiar ngam ve ta chauh a,  he thu pawh hi ka ziah phah ta a ni. Ramtei thil lo ziah, ka rilru khawih em em lai chu-
   "ka hmangaih ber tan ka thianghlimna ka vawng him zo ta lo, ka ram leh hnam tan ka rinawm zo ta lo, Mizo nula, hnamdang laka tlawm nih ai chuan he thil hi tih ka thlang ta"
       Ramtei tluka Mizo nula rinawm hi nau nei leh thei tak ang i maw?

Thursday, 14 April 2011

TAHNGAIHNA KHAWVEL

Thalbe, tuiril pa timur chu
A thleng, chhungril nu timur chhung
Chhulkeu nau a piang hmangaihna fawnvel vangin
Chibai nauthar, tahngaihna khawvel hmingin

Mamte' nuiri pa tihlimtu
A reh rumri, a tihlim nu
Mamte'n tahngaihna khawvel a hmuhni chuanin
A sei hmangaihna fawn vel, chhungkim hluanin

Chhungkim dar ang len a rei lo
Nuih ni hrui ang hian a sei lo
Hlim lawm, lungngaih, hmangaih khawvel rawllai hun chu
A chiklo nun, tahngaihna khawvel fan chhung

Hun a liam a, hringnun a her
Kum a tam a, rilru a si
Zua hlat, chun hlatin mamte' chu a ma kein
Nuntharin tahngaihna khawvelah matea. !!

NAKIN

         Hringnun damchhung tawite, thenkhtin hmang zo peihloa mahni nunna ngei laa an mangtha vawn vawn thin hi achangin hlimna tlang atang te, lungngaihna ruam atangte, hlawhchham avanga zak ngawih ngawih chungte leh thangchhuah puan bat chungtein ka thlir ka thlir ve thin. Hringnun kan thlir dan hi a inanglo tih chu thenkhatin damna duha mahni neih bak bak sum an sen laia thenkhat hruizen hmawra an lo uai then nawlh nawlh thin dan atang hian a hriat mai awm e. Chuvangin ka thlirdan pawh hi thenkhatin min tawmpui laiin thenkhat tan chuan dawt muhlum pawh a ni ve hlauh thei.
        Ni, ka thlirdan chuan kan damchhung hun pumpuia kan rilru luah ber leh kan suangtuahna hruai nasa bertu chu 'nakin' tih hi a ni tlat a ni. Ka han tihlan tak- hruizen hmawra uai then te leh damna duha sum tamtak sengtute pawhin heng thil an tih chhan chu 'nakin tho hi a ni.. 'Hruizen hmawra uai thente chu an hun kal tawha an rilru hah vang a lawm an uai then',  tih ngaihdan pawh a awmthei tehmeuh ang; Amaherawhchu an nakin hun tur an hmachhawn ngamloh vang leh an huphurh lutuk vang a ni zawk, tih hi, he ka thlirna tlang atanga a lan dan a ni. Chutiang chiah chuan damna duha sum tamtak sengte pawh an chunga thil lo thleng tawhsa avang a lawm sum tamtak senga an in enkawl, tih theih a ni ve teh meuh mai; Mahse he hringnun thlirna tukverh atanga a landan hi chuan 'nakin' huna nun nuam, hrisel leh dam tha taka awm ve theih beiseina chu an insen chhan ber zawk a ni.
       A nih leh nakin hun kan tih hian eng chin chiah hi ge a huam le? A in anglo leh thei viau awm e. Damlo, engmah hre tawhlo, 'a thachhuak tawhlo ang', kan tihte pawh hi reilo te tal min la awmpui turin kan duh a, khawl hmangte'n kan la thawktir tawk tawk a nih hi. Chutih hunah chuan kan 'nakin' chuan kumkhat nilo, thlakhat chu sawiloh zankhat lek te hi a huam a, chu kan 'nakin' tawite chu thlirin, 'zanin hi a la daih ang em aw', kan ti thin a nih hi.
      Chutih laiin tleirawl/rawltharte nakin chuan engkim mai hi a huap ni hian a hriat thin a, chu an 'nakin' ah chuan engkim mai hi a leng a, duhthusam leh hmachhawp hlirin a khat a, chu chuan engthawlna leh hlimna nasa tak a thlen thin a ni. Heta tanga a lan dan chuan he hringnunah hian 'nakin' hun thlirna nei tha apiang hi an hlim a va ni mai awm e.
      Mahse rawlthar, a hlim vanglai taka thi ka hmu a, tar chaklo tak, khawvel nuam tihna reng reng nei tawhlo khup biha dam ka hmu bawk a. A mar chauh an en tawh- engtikah nge a chahthlak ang, tia kan lo thlirte nen khawlaiah kan inpel leh lawp lawp a. Kan hmalam hun hi mitkhapkar  te pawh kan va sawi lawk theilo chiang tak em. A ni, mihring remruatna chuan sa remruatna pawh a tluk hlawl si lo a nih hi.
      He hringnun kawng chhuk chho kan zawh laia pawimawh ber 'nakin' hun hi sawilawk thei kan va vang awm em. Duhthusam leh hmathlir nei tha tak takte thlan tur te hi kan lai kan lai mai chu a ni si a. A ni, kan hmalam hun hi kan hrelo takzet a ni, he thil hi ka ziak zo hman dawn em, tih ringawt pawh hi.
      Tungchhoa kal, he lei rawn rap a, ngaihtuahna fim hmang thei tawh reng reng chuan he hringnun hi nuam taka hman kan duh a. 'Nawm hmasaka hrehawm hnuhnun ai chuan hrehawm hmasaka nawm hnuhnun hi a tha e' tiin thenkhatin an 'nakin' hun a tan an in hmakhua a, rim taka hna thawkin an nakin hun atan an inchhekkhawl a ni' Mahse he famkimlohna khawvelah hian 'nawm hnuhnun' an  tih pawh chu a famkimin an hmu dawn em? An nakin hun pawh chu an thlengzo dawn em, kan hrelo. A ni, kan hrelo takzet- kan nakin hun tur hi.
         Thenkhat chuan, 'nakin chuan nupui fanaute neiin hlim takin kan la awm ang,' tiin duhthusam hlimawm pui pui nen in leh lo te dinin an huntiam chu an nghak a; Mahse chu an 'nakin' hun chu a lo thleng ngei dawn em, an hre bik lo. A tuk lawka a duhthusam tihhlawhtlina awm mai tawh tur, a hmangaih ber kianga leng a hlim taka awm mai tawh turte kha an inneih dawn zanah lumenpui ngaite'n an han awm leh mauh a. A va runthlak thinin kan va thu silo em-remruattu remruat danah hian.
         Hetiang teh nuaih karah hian kei hi ka nakin hunah hian e'nge awm le, I 'nakin' hun ah khan e'nge i lo dah ve le? He leiah hian mitkhapkar lek pawh kan nakin hun tur kan sawi lawk theilo a, ' mihring remruatna chuan sa remruatna pawh a tluklo' kan ti a nih si chuan inbuatsaiha nakin hun lo thlir chu hun heh leh thil tullo mai mai a va ni mai awm em.
        Ni, he leia kan nakin hun chu tawite pawh kan sawi lawk theilo; Mahse darkarkhat ni lo, kumkhat nilo, he lei a ral hun pawha ral ve lo tur chatuana kan 'nakin' hun tur atan chuan kan inbuatsaih thei a,  chu inbuatsaihna ch a thlawn thei lo a, kan 'nakin' hun kan sawilawk theih awmchhun a ni bawk.  Chu nakin hunah chuan engtin nge i awm dawn le?

RAM RUAK

An hril hlimna, lawmna khawpui
Chhiarsenloh anpai zaleng rual
Tual lenna
Thadang tello e, ramruak
Ka tan ramruak

Ramruak- Akva lungmawl mah hian
A thiangte'n an chhaih turnipui
Thlangliam tur
Thadang tello

Thadang tello-vanruai vala
Hnemtu tawnglo- vanruai vala
A  zau ngei e
Zawltin pheitin lamtluangpui
A leng si lo

A lenglo thadang zawng zauah
Thadang tello ramruak fan chu
A har ngei e
Luaithli nullo tlaini len
Hlimni awmlo

Hlimni her ang thadang kiangah
Seih leh hlim awrawl nuiri nen
Ka duhaisam
Ramruak hnuchhawn hun chuan
Kan hlim ve taw'ng...

THU HMAHRUAIIIIIIII

         He hringnun; chhiarthiam har tak, chhiar loh theih si loh. Zawh fuh loh, rah pelh palha chhiat hlen der theihna, zawh loh theih si loh hi mi engzat takin thlirna tlang hrang hrang atangin thlir tawh tak a ng maw. Tung chho a kal, mi pangngai chin hi chuan engemaw chang chuan kan thlirin kan chhut kan chhut ve thin hlawm ngei ang le. Hetianga ka thlirna atanga ka hmuhchhuah tak chu (ka hmuhchhuah han tih hluai hian a ropui hmel ve deuh) hringnun kan thlir dan tamtak hi chu bula mi te, kan chhehvel amite min thlirdan tur ni awma kan ngaih atang hian a lo irhchhuak ve chawk thinin ka hria.
       He thu ngei pawh hi chhung inkhawm vela chhiarchhuah tura ziah ni ta se- nu leh pate u leh naute min thlir dan tur keima lama ka lo ngaih ve dan atangin tamtak chu a irhchhuak ngei ang. Chutiangin vengchhung chanchinbu emaw, khawilai bial bik atan emaw atana tih pawh nise a dang leh daih thei ang.
       Amaherawhchu, helai hmun hi chuan a huap zau hle turah ka ngai a. Kohhran emaw, pawl emaw mitmei leh ngaihdan ngaichang lemloa mahni rilrua awm ang ang phawrh bawrh bawrh na'n hmang teh ang- ka ti a ni. !!!!

Monday, 11 April 2011

Aite chhinna

Ka han ti ve chhin, zingkar boruak nawm laia ka siam a nia, eng tak ang ang maw?/